Felietony

Koincydencja

Piotr Bożejewicz

Brytyjczycy nie odszyfrowaliby słynnej depeszy Zimmermanna, gdyby wcześniej nie zdobyli klucza do niemieckich szyfrów. Pomogli im w tym sami Niemcy

Mówią, że świat jest jednością, w której każdemu elementowi da się przypisać związek z czymś zupełnie innym. Podobno nadmierne spożycie kawy w Warszawie może skutkować powodzią w Bangladeszu, choć nie wszystkie implikacje widać gołym okiem.

Na przykład wiemy (a jeszcze więcej się domyślamy), w jaki sposób telegram Zimmermanna wpłynął na przebieg i wynik Wielkiej Wojny. Jednak historię tę zwykło się kończyć lądowaniem Jankesów w Europie, a najdalej widokiem klęski Niemiec w 1918 r. A przecież pewne okoliczności związane z depeszą jak ogniste chochliki przeskoczyły nad międzywojniem, łącząc się wprost z pierwszymi strzałami następnej wojny światowej.

Aktualne wydanie Uważam Rze dostępne na www.ekiosk.pl.

Wstępniak

Paweł Łepkowski

Mroczna zagadka

ZAMÓW UWAŻAM RZE

Aktualne wydanie Uważam Rze dostępne na www.ekiosk.pl.

Tym żył świat

Felietony

AN

Fotoplastykon - Dziewczyna o smutnych oczach

Zanim Jadwiga Andrzejewska po raz pierwszy stanęła przed kamerą, zadebiutowała w teatrze. Miała wówczas 17 lat. Zwykle krytyczny Antoni Słonimski porównał jej sceniczną ekspresję do aktorstwa Lillian Gish, gwiazdy amerykańskiego kina niemego. Przed wojną Jadzia zagrała w kilkunastu filmach, jednak w większości były to role drugoplanowe. I cóż z tego, chciałoby się rzec, skoro po latach, gdy ogląda się ocalałe kopie, to właśnie Andrzejewska przyciąga uwagę widzów jak mało kto. Z jednej strony, jej naznaczone egzystencjalnym bólem spojrzenie predestynowało ją do ról dramatycznych. Z drugiej, dziewczęca uroda i perlisty śmiech dawały jej szansę w kabarecie i komedii. W efekcie grane przez nią bohaterki nigdy nie były oczywiste, zaskakiwały skalą emocji i ekspresji. I choć nie została gwiazdą formatu Jadwigi Smosarskiej czy Elżbiety Barszczewskiej, to publiczność ją uwielbiała, a krytycy doceniali. Więcej o artystycznej drodze „dziewczyny o smutnych oczach” na s. 76.