Powiększenie

źródło: GETTY IMAGES

Jak Brytyjczycy chcieli obalić Envera Hodżę

Konrad Szelest

Kilka lat po zakończeniu II wojny światowej Wielka Brytania przygotowywała się do uwolnienia spod radzieckiej hegemonii krajów za żelazną kurtyną. Pierwszą operację przeprowadzono w Albanii pod kryptonimem „Valuable”

Jeszcze w trakcie II wojny światowej brytyjski SOE (Special Operations Executive – Zarząd Operacji Specjalnych) zainteresował się Albanią. W kwietniu 1943 r. dwóch agentów SOE ruszyło na Bałkany, aby pomóc stworzyć frakcję ruchu oporu, która wystąpiłaby zbrojnie przeciwko włoskiemu okupantowi. Na miejscu Brytyjczycy nawiązali kontakt z komunistyczną partyzantką pod dowództwem Envera Hodży. Wynikiem tego spotkania był udział komunistów w sześciomiesięcznym szkoleniu przeprowadzonym przez agentów z Wielkiej Brytanii.

Kiedy w lipcu 1943 r. doszło do upadku Benita Mussoliniego, niemieckie wojska najechały Albanię. Brutalna polityka nazistów w stosunku do Albańczyków jeszcze mocniej podziałała na rodzimy ruch oporu. Partyzanci z determinacją walczyli przeciwko Niemcom, szczególnie komuniści nie cofali się przed śmiałymi i skutecznymi akcjami nękającymi przeciwnika.

Aktualne wydanie Uważam Rze dostępne na www.ekiosk.pl.

Wstępniak

Paweł Łepkowski

Wielka mistyfikacja

ZAMÓW UWAŻAM RZE

Aktualne wydanie Uważam Rze dostępne na www.ekiosk.pl.

Tym żył świat

Felietony

Piotr Bożejewicz

Ci arcybrytyjscy Windsorowie!

Od czasów Jerzego I z dynastii hanowerskiej brytyjska rodzina królewska nosiła niemieckie nazwiska. Aż do wybuchu Wielkiej Wojny nikogo to nie ziębiło ani nie grzało

AN

Fotoplastykon-Królowa X muzy

W dwudziestoleciu międzywojennym polskie kino wykreowało wiele gwiazd, ale królowa była tylko jedna – Jadwiga Smosarska. Faktem jest, że aktorka zagrała władczynię w filmie „Barbara Radziwiłłówna”, tyle że dopiero w roku 1936, kiedy miała już status największej gwiazdy ekranu w II Rzeczypospolitej. Zaczynała jeszcze w latach 20., w kinie niemym – zazwyczaj grała główne role w melodramatach albo w filmach historyczno- -patriotycznych. O tym, kto dla kina odkrył Smosarską i dlaczego aktorka po wojnie zrezygnowała z występów na scenie i przed kamerą, czytaj na str. 80. AN NAC